Gold Coast - Australië

Gold Coast

Australië

Snapper Rocks

We landen in Brisbane en rijden meteen naar Coolangatta, Queensland, waar we logeren op een steenworp van Snapper Rocks. We hijsen onze bagage in de lift en duwen op ‘level 3’, wanneer de deuren plots weer openschuiven. Tot onze verbazing staan we oog in oog met Gabriel Medina. “Oh, Gabriel” is het enige wat we kunnen uitbrengen. Omgeven door een neongloed kijkt hij ons aan, ziet de berg bagage en laat de deuren weer dichtgaan. We zijn verbouwereerd, verrast en niet alert genoeg door de jetlag. Verdorie, Medina slaapt in ons gebouw. De eerste pro surfer die we hier tegen het lijf lopen, zagen we voor het laatst op het vliegtuig richting huis na ons verblijf aan North Shore. Deze keer moet het lukken om hem te fotograferen, ditmaal laten we hem niet uit onze handen glippen.

Drie weken zullen we in Australië zijn, maar we zien amper iets van het gigantische land. Eigenlijk zien we slechts één strand, dat van Snapper. Elke dag, vanaf het eerste licht tot na zonsondergang, staan we op dat strand. Onder dezelfde boom, onder dezelfde kruin. Slechts eenmaal, wanneer er door hevige stortregen geen kat op het strand is, rijden we snel even naar Byron Bay. Dat is onze vrije namiddag. Tot zover onze exploratie. Australië een groot mooi land? Who knows

Maar wat we aan geografische kilometers missen, wordt ruimschoots goedgemaakt door alle mensen die we mogen en kunnen fotograferen. Op de een of andere manier staat de hele wereldbevolking voor mijn lens – of eigenlijk moet ik dat corrigeren. Het zijn alleen mensen uit gebieden waar landsgrenzen aan oceanen liggen. Geen Tibetanen, Oostenrijkers, Paraguayanen of Zambianen dus. Wel Chilenen, Fransen, Portugezen, Polynesiërs, Amerikanen, opvallend veel Brazilianen en natuurlijk heel veel ’Aussies’. 

We zien kamikazesurfers door de menigte slalommen en staan verstomd dat er niet om het uur gekwetsten worden afgevoerd.

We zijn getuige van de openingsceremonie, waarop de Aboriginals betrokken worden bij de zegening van de zee. Bij een World Surf League-wedstrijd krijgt de plaatselijke cultuur steeds een rol. Voor een organisatie waarbij grote financiële belangen spelen, is dat een mooi en waardevol signaal. Ik zag het al in Hawaï en zal het later nog zien bij wedstrijden in Bali. Uiteindelijk mogen we nooit vergeten dat wij, surfers, en allen die bij het reizende circus horen, nederige gasten moeten zijn op de plaats waar we mogen neerstrijken. Het strand en de zee zijn niet van ons. Misschien is het van niemand, maar etnieën die er oorspronkelijk wonen hebben het meeste recht op respect en op deze erkenning. Iedere mens is uiteindelijk maar een bezoeker, onderweg in een groot verhaal. En een surfer is dat nog veel meer. Zeker pro surfers op weg van swell naar swell, van spot naar spot – ‘the gypsies of the ocean’.

Het is een nomadenbestaan, waarin ze steeds op zoek gaan naar nieuwe surfhemels. Snapper Rocks is zeker zo’n paradijs. Volgens kenners vind je hier een van de beste golven ter wereld, en dat is een publiek geheim. De wedstrijd is nog niet bezig, zodat iedereen nog het water op mag. We kunnen onze ogen niet geloven. De drukte aan de line-up lijkt wel een verkeersopstopping aan interstate 405 in Los Angeles.

De hoffelijkheid en de voorrang van de first standing man lijken hier niet altijd op te gaan. We zien kamikazesurfers door de menigte slalommen en staan verstomd dat er niet om het uur gekwetsten worden afgevoerd.

De graffitislogan ‘Snapper=Syria’ op een muur van Coolangatta is natuurlijk een felle overdrijving, maar de boodschap is duidelijk: wie Snapper op een goede dag surft, gaat naar de oorlog.

Just another day at Snapper Rocks Australia

‘sharks and safety concerns’

Snapper is de homespot van Stephanie Gilmore, Joel Parkinson en Mick Fanning, drie van Australiës grootste kampioenen. Stephanie Gilmore is zesvoudig wereldkampioen en is op weg om de meest dominante vrouwelijke surfer in de geschiedenis te worden. Ze wordt geroemd om haar elegante stijl en haar warme persoonlijkheid.

‘Parko’ is na Kelly Slater de oudste van het professionele circuit maar hij surft nog met het plezier van een hongerige rookie. Mick Fanning, maat van Parko, is de andere local: drievoudig wereldkampioen en voor de buitenwereld bekend vanwege zijn ontmoeting met een witte haai op Jeffreys Bay, Zuid-Afrika. Wie de beelden ziet, begrijpt waarom. Het was niet zomaar een haai in zijn buurt, er was echt contact: een doorgebeten leash, een fikse klap op het hoofd en Mick die werd ondergeduwd door de haai. Fanning is de enige surfer die kan zeggen dat hij op de rug van een haai heeft teruggeklopt. Ik had hem zo graag willen vragen hoe het voelde om met je rechtervuist op een glibberige haai in te beuken, maar ik durfde niet.

Waarschijnlijk komt dat haaienverhaal hem inmiddels de strot uit. Bovendien heeft hij er een licht trauma aan overgehouden. Je mag dan een kathedraal van een lichaam en een solide geest hebben, de impact van een van de machtigste dieren in zijn habitat, daar kan zelfs een indrukwekkende kampioen als Fanning niet tegenop. De haai is de meester van de oceaan. Voor een haai is een surfer een slecht smakende zeehond en een surfboard een knapperige tandenstoker.

Bekijk het filmpje van de finale: Mick tegen Julian Wilson. Je ziet een vin, gespartel, een klop en dan niets meer omdat een golf het beeld inneemt. Alfred Hitchcock had het niet beter kunnen bedenken. De commentaarstem mompelt: “You see a little splash”, waarop de cocommentator reageert met “Holy shit” en zich meteen excuseert voor zijn taalgebruik. Pas wanneer de golf breekt, zien we Mick wegzwemmen en opgepikt worden door de jetski van de water patrol. Pas op dat moment beseft iedereen hoe nipt een drama werd vermeden, live op televisie. 

JOEL ‘PARKO’  PARKINSON, pro surfer/surf champion, Tweed Heads, New South Wales, Australia ©Stephan Vanfleteren
JOEL ‘PARKO’ PARKINSON, pro surfer/surf champion,
 Tweed Heads, New South Wales, Australia
 ©Stephan Vanfleteren
JOEL ‘PARKO’  PARKINSON, pro surfer/surf champion, Tweed Heads, New South Wales, Australia ©Stephan Vanfleteren
MICK FANNING, pro surfer/surf champion,
 Tweed Heads, New South Wales, Australia
 ©Stephan Vanfleteren
Mick Fanning Slow Motion Shark Attack at J Bay

Wat je niet ziet, is dat Julian naar Mick peddelt om hem te helpen. Qua collegialiteit en lef kan dat wel tellen. De finale werd stilgelegd om niet meer te worden hervat. Beide surfers werden als winnaars uitgeroepen. Al vind ik de haai ook wel een mooie en sportieve winnaar omdat hij geen mensenvlees heeft verorberd. Hopelijk lag de plastic leash niet te lang op zijn maag.

Bij het bekijken van alle interviews met zowel Mick als de emotionele Julian Wilson na deze gebeurtenis valt het op dat het woord ‘shark’ nooit uitgesproken wordt. Altijd wordt ‘the thing’ of ‘it’ vermeld, het lijkt wel of het woord ‘haai’ vanuit een soort bijgeloof niet gebruikt mag worden.

En alsof hij nog niet genoeg te verduren had gekregen, was Mick twee jaar later weer getuige van een haai in de line-up van Jeffreys Bay tijdens de kwartfinale tegen Gabriel Medina. Zou het opnieuw dezelfde ‘vriend’ zijn geweest?

In april 2018 werd de derde wedstrijd van de competitie in Margaret River zelfs afgebroken wegens ‘sharks and safety concerns’. De ‘haaienactiviteit’ bleek te groot in de buurt en men durfde het risico niet te nemen. Dat was een unicum in de surfcompetitie. Een fan schreef op internet: “If Fanning was still surfing, the event wouldn’t have been cancelled, we would have just got him to sort out those pesty sharks with his uppercut.”

Joel Parkinson: Driven by Freedom

Tevreden verliezende finalist

Beide local heroes Parko en Mick kan ik op hun geboortegrond fotograferen. Al lukt dat niet direct, hoewel we ze iedere ochtend voor dag en dauw voorbij zien rennen. Vriendelijk groeten ze ons maar hun focus is de zee, niet de fotograaf. Op een ochtend, bij de eerste heat van de wedstrijd, sta ik vlak bij Mick wanneer hij zich opwarmt. De combinatie van zijn kracht en souplesse is indrukwekkend. Na de gymnastiek komt zijn focus. Gehurkt, knielend, bijna in religieuze houding. Nederig voor de zee, hongerig naar de overwinning. Ik zie hem net voor hij de zee in gaat nog iets met zijn nagel in de wax op zijn board schrijven. Een ritueel, ik vermoed een boodschap aan zijn overleden broer. Wanneer ik er later tijdens het maken van het portret naar vraag, voelt hij zich betrapt en zegt dat het een ‘personal thing’ is. En dat is goed. Als de zee vele geheimen mag hebben, dan Mick Fanning ook.

En terwijl ik deze woorden meer dan een jaar later op mijn computer tik, heeft Mick zonet zijn laatste wedstrijd van zijn carrière gesurft. Hij gaat met ‘pensioen’. Hij verloor in de finale tegen Italo Ferreira.

Parko en Mick ontmoeten elkaar in Snapper niet in de finale. Wel twee andere ‘Aussies’: Matt Wilkinson en Owen Wright. ‘Wilco’ heb ik in Frankrijk gefotografeerd. Een sympathieke gast met lange haren die je op het vasteland van sloomheid zou kunnen verdenken. Maar dat is een schijnbeweging, en op de golven zeer zeker. Hij verliest uiteindelijk in de finale van zijn buddy Owen Wright. Ik heb nog nooit zo’n tevreden verliezende finalist in het water gezien. Hij is oprecht blij met de overwinning van zijn vriend. Op zich is het een wonder dat Owen hier won en eigenlijk een nog groter wonder dat hij gewoon al opnieuw kan surfen. Voor mij was hij een nieuwe naam omdat hij vorig jaar niet in het deelnemersveld zat door een ongeval een jaar eerder op Pipe in Hawaï. Al kan je het niet echt een ongeval noemen. Het was een doordeweekse wipe-out waarbij hij zelfs niet de bodem raakte, maar blijkbaar had de enorme druk van de golfslag een hersenbloeding veroorzaakt. De man is door het oog van de naald gekropen, of moet ik zeggen door de tunnel van de Pipe

De wedstrijd at Snapper’s was Owens comeback. Hij surfte als een dankbare overlevende – en kersverse vader – de pannen van het dak. De gretigheid en snedigheid waren zelfs voor een niet-kenner als ik duidelijk te zien. Er sneed een scherp mes door het water, en dat was Owen Wright.

Bij de vrouwen wint Stephanie Gilmore.
Ook bij haar zit er geen sleet op lichaam en honger. Twee dagen later zien we haar dollen met longboards op flauwe golven bij Snapper Rocks. Na meer dan honderden wedstrijden op hoog niveau spat het plezier er nog steeds af. Het doet me denken aan het surfcitaat ‘Bad waves don’t exist’

STEPHANIE GILMORE, surf legend/surf champion, Tweed Heads, New South Wales, Australia ©Stephan Vanfleteren
STEPHANIE GILMORE, surf legend/surf champion,
 Tweed Heads, New South Wales, Australia
 ©Stephan Vanfleteren
Stephanie Gilmore - The Tempest.

Sage Erickson, een andere pro surfster, heeft nooit tijd voor ons. Ook niet wanneer we op een morgen in hetzelfde ontbijthuis zitten en ik haar nog eens vragend aankijk.

“Sorry jongens, ik heb straks een vlucht, maar mag ik eens wat beelden zien?” Ik schuif haar mijn iPad onder de neus. Enkele ogenblikken later blijkt haar vlucht pas ’s avonds te zijn en beslist ze dat er wel nog tijd is voor een portret, als dat goed is voor ons. We nemen het voorstel met plezier aan. Twee uur later staat ze in een prachtige bikini en met haar zwoele, blonde haren voor mijn lens.

Ook onze ongrijpbare vriend Medina komen we iedere ochtend tegen. “Later” gecombineerd met een draaiende handbeweging is zijn standaardantwoord op onze vraag, die stilaan op een smeekbede lijkt. “After my training”, roept hij steevast, “or next morning”. Tot ik op een dag terugroep dat hij dat iedere dag zegt en hij er zelf om moet lachen. Maar ik ken stilaan de magnetische uitwerking van de zee op een surfer. Een surfer onderweg naar zee gaat rechtdoor en heeft geen tijd voor pitstops. Soms kwam ik Medina tegen in de ondergrondse garage van ons gezamenlijk appartementsgebouw, maar dat was vaak net voor zijn heat, en dan heerst de regel dat je niet iemand stoort in zijn focus. Ik wil niet verantwoordelijk zijn voor het verlies van een heat en de bijbehorende uitschakeling. Ik wil geen ruzie met half Brazilië. De surfwereld is klein.

SAGE ERICKSON, pro surfer, Ventura, California, US ©Stephan Vanfleteren
SAGE ERICKSON, pro surfer,
Ventura, California, US ©Stephan Vanfleteren

Op een avond komen we Medina tegen in een restaurant, samen met Wiggolly Dantas. Ik spreek hem buiten aan en toon hem mijn werk. Geen zee die aan hem trekt deze keer. Hij kijkt aandachtig en spreekt me aan met de verlossende woorden: “Morgenvroeg om zes uur zal ik er zijn, afspraak aan het strand, I will be there, I promise”.

We staan er de volgende ochtend, van nog voor het eerste licht tot de zon haar hoogste punt bereikt. Maar geen Gabriel Medina te zien. 

Ontgoocheld is het juiste woord. We kennen onderhand de reputatie van de man, gebaseerd op eigen ervaringen en op wat we horen. Toch gooi ik de handdoek nog niet in de ring.
Maar het portret van Medina zal in elk geval niet gemaakt worden in Oceanië.

ONTDEK HIER ELKE MAANDAG EEN NIEUW REISVERHAAL. VOLGENDE WEEK 28/05 CALIFORNIA TER, USA

Surf Tribe, Het boek

De collectie SURF TRIBE is gebundeld in een nieuw fotoboek. Met meer dan 300 portretten van o.a. Kelly Slater, Gerry Lopez, John John Florence, Laird Hamilton, Bethany Hamilton, Greg Noll, Stephanie Gilmore, Mick Fanning, Joel Parkinson, Mickey Munoz, Filipe Toledo en Tom Carroll. 
Stephan Vanfleteren portretteert zowel jong talent als levende iconen en oude legendes, zowel competitiesurfers als freesurfers. In dit boek vind je geen actiefoto’s op azuurblauwe golven maar wel serene zwart-wit portretten in Vanfleterens bekende, beklijvende stijl. Deze beeldenreeks dringt door tot de ware kern van de surfcultuur: de liefde voor het water, de verslaving aan de golf, de passie voor de surf. 
Met een voorwoord door surflegende Gerry Lopez. 

Het boek is te koop in de expo, in je favoriete boekhandel en via www.uitgeverijhannibal.be
€ 59 / € 55 in de expo

Kanibaal Hannibal
Surf Tribe, Het boek